#01
augustus 2014

Fonds on Tour is een serie e-zines over de voorbereiding van het beleid 2017-2020 van het Fonds Podiumkunsten. Het e-zine laat zien waar we over nadenken. Het deelt de uitkomsten van gesprekken in het land en rondetafels. En geeft de mogelijkheid om mee te denken over de toekomst, rond vier thema’s: Stilzitten of Meedoen, Komen en Gaan, Pop ’s up, Goed beter best.

Welkom,

Wie dit leest heeft zijn of haar weg gevonden naar de website van Fonds on Tour. De eerste reeks van Fonds on Tour bijeenkomsten (december 2013) vormden de start voor het proces dat bij het Fonds Podiumkunsten uiteindelijk moet leiden tot het beleidsplan 2017-2020. Vanuit de heel open vraag "hoe ziet de toekomst van de podiumkunsten eruit, rekening houdend met de vele maatschappelijke veranderingen?" werken we in ongeveer anderhalf jaar tijd toe naar de veel concretere vraag "en heeft dat consequentie voor het waarom, wat en hoe van overheidsgeld in de podiumkunsten?".

Lees verder

#01 : STILZITTEN OF MEEDOEN?

Dit eerste nummer staat in het teken van Stilzitten of meedoen? De veranderende wisselwerking tussen publiek, podia, festivals en makers.

In Fonds on Tour bespraken we eerder: wat zijn de grote ontwikkelingen in de samenleving, en voor wat voor vragen stellen die de podiumkunsten van nu en straks? Met stip op 1 kwam daar de radicale verandering in voorkeuren en gedrag van het publiek uit. Dat publiek leeft half online. Het kiest zelf wel wat het wil zien en horen maar krijgt daar keuzestress van. Het heeft de wereld binnen handbereik en verlangt toch naar intimiteit. Het heeft wel zin in moeilijke kunst, maar niet in moeilijke locaties.

In deze editie leest u over drie dilemma’s rond dit thema, die de columnisten, panelleden en deelnemers van Fonds on Tour 2013 schetsten:

  1. Autonomie of co-creatie? Is niet langer de voorstelling zelf maar meedoen de sleutel tot nieuwe bezoekers? Of is en blijft de kunstenaar de baas?
  2. Drempel of makelaar? Wat is de rol van een podium, als het publiek direct contact met de kunstenaar zoekt? Zijn podia thuishavens voor ingewijden, of de verbinders van kunst en samenleving?
  3. Verkoper of gids? Hoe zet je keuzestress om in bezoek, in plaats van apathie? Wat is nog de rol van autoriteit? Moet de marketing van podiumkunsten fundamenteel anders?

Verder in dit nummer, onder andere:

 

Dilemma 1. Autonomie of Co-creatie

Hoe trek je als podiumkunstenaar de aandacht van een overvoerd publiek? Is niet langer de voorstelling zelf maar het maakproces de sleutel tot nieuwe en trouwe bezoekers? Of vraagt goed kunstenaarschap onverminderd om concentratie, een eigen positie en ‘af’ werk, en zijn er betere manieren om publiek aan je te binden?

‘Kunstenaars kiezen een andere strategie. Ze passen hun werk niet aan, maar maken het werkproces transparant. Daardoor wordt helder waarom de kunstenaars doen wat ze doen. Deze kunstenaars zien hun kunstwerk niet als een product, maar als een transparant te maken proces dat loopt van beginidee via voorstelling tot nagesprek. Een proces dat het publiek mee kan maken in de dubbele zin van het woord’ (uit de column van Robbert van Heuven)

Lees verder

Dilemma 2. Drempel of makelaar

Nieuw publiek heeft wel zin in moeilijke kunst, maar niet in moeilijke locaties. Zijn de schouwburgen en concertzalen verworden tot reservaten, waar je alleen naartoe durft als je tot de incrowd behoort en de codes kent? Als kunstenaars en publiek direct contact zoeken, wat is dan nog de rol van het podium? Is het podium nog steeds een bemiddelaar pur sang? Of is het tijd voor ‘renovatie van de presentatie’?

Wanneer ik een jonge collega in onze tourbus iets laat horen van Xenakis, dan vindt hij het waanzinnig. Als je dan de kans hebt om dat live te beleven grijp je die onmiddellijk, zou je zeggen. Maar dat doen we niet. Want dan moeten we naar zo’n instituut, en dat vinden we stom.’ (uit de column van Koen Schouten)

Lees verder

Dilemma 3. Verkoper of gids

Publiek wil niets voorgeschreven krijgen, maar ook niets missen. Dankzij internet en democratisering van de smaak is iedere bezoeker eigen baas. Maar wel een met keuzestress. Hoe zet je die om in bezoek, in plaats van apathie? Wie of wat is de gids van het publiek van de toekomst? En wat doen we met belevingslust en hang naar geborgenheid van het publiek? Moet de marketing van cultuur fundamenteel anders?

Hij was uit zichzelf niet in abstracte mime geïnteresseerd, zegt Henk. Hij deed mee, omdat het hem leuk leek om nieuwe mensen te ontmoeten. Maar inmiddels zijn hij en de anderen uit de vrijwilligersgroep helemaal wild van abstract theater. Tijdens de repetities gingen ze met de hele groep naar een voorstelling waar een van de Schwalbes in speelde. Dat was rete-abstracte dans, maar ze vonden het allemaal mooi. Niemand van de vrijwilligers zou daar vóór hun ontmoeting met de Schwalbes uit zichzelf naar toe zijn gegaan. (uit de column van Robbert van Heuven)

Lees verder

Fonds on Tour, Eerste Rondetafel, 24 september 2014

Rondetafels ter voorbereiding van de periode 2017-2020

Het Fonds Podiumkunsten is begonnen met de voorbereidingen voor de nieuwe beleidsperiode 2017-2020. Een opmaat daarvoor vormden de bijeenkomsten ‘Fonds on Tour’ die we december 2013 op vier plaatsen in het land organiseerden. Daarin bespraken aanwezigen uit de sector samen met ons wat de vragen zijn waarvoor de podiumkunsten in de nabije toekomst staan, als gevolg van veranderingen in de samenleving. En wie welke rol kan spelen in de beantwoording daarvan.

Met de meest prangende thema’s die een relatie hebben met de subsidiëring van de podiumkunsten, gaan we het komend jaar verder. In samenwerking met verschillende partners organiseren we vier à vijf ronde tafelgesprekken met steeds een wisselend en gevarieerd samengesteld gezelschap.

Bij het eerste rondetafelgesprek bespreken we het thema ‘Stilzitten en Meedoen’. Onze partner bij het inhoudelijk opzetten van dit rondetafelgesprek is deze keer het VSCD. In dit gesprek staat de verhouding tussen vraag en aanbod centraal. De relatie tussen kunstenaars, publiek en podia/festivals verandert drastisch, als gevolg van onder meer veranderend consumentengedrag, digitalisering en economisch tij. Wat betekent dat voor de rollen die verschillende partijen vervullen, en voor de financiering van de podiumkunsten?

Lees verder

Boekenkast

In deze rubriek staan interessante artikelen uit het archief.

Kunst op Mars: Ondernemerschap

Honderd jaar na het Futuristisch manifest en vijftig jaar na Aktie Tomaat lijkt er wederom een omwenteling ophanden, en daarmee een kans de culturele wereld opnieuw vorm te geven. Tijdens Kunst op Mars kwamen leden van de nieuwe generatie cultuurproducenten samen om die toekomst te bespreken. Een bont gezelschap van kunstenaars, ondernemers, wetenschappers en liefhebbers, wiens gedeelde aanpak en visie de voorbode is van een nieuw cultureel bestel. Lees hier over hun visie op (cultureel) ondernemerschap. 

Default

De stad de toekomst

De Culturele Zondag DE STAD DE TOEKOMST was een groot succes. Op negen locaties en vanuit negen thema’s werd onderzocht wat de maakrevolutie zou betekenen voor de stad van de toekomst en vooral hoe dit invulling zou krijgen in onze openbare ruimtes. Doel was het publiek de stad van de toekomst werkelijk te laten ervaren. En dat is gelukt.

Lees het artikel op: www.stateofflux.nl/de-stad-de-toekomst/

Default

Meedoen is de kunst

De helft van alle Nederlanders houdt zich in de vrije tijd bezig met allerlei vormen van actieve cultuurparticipatie. Kinderen volgen muziek- of breakdanslessen, hun ouders zingen in een koor of werken als vrijwilliger mee aan archeologische opgravingen terwijl hun grootouders hun memoires schrijven. Actieve cultuurparticipatie is overal te vinden - het vormt de voedingsbodem van ons culturele leven.

Default

The Experience Economy

In 1999, Joseph Pine and James Gilmore offered this idea to readers as a new way to think about connecting with customers and securing their loyalty. And though the world has changed in many ways since then, the way to a customer's heart has not. In fact, the idea of staging experiences to leave a memorable - and lucrative - impression is no more relevant than ever.

Het boek is o.a. te koop via http://www.amazon.com/The-Experience-Economy-Updated-Edition/dp/1422161978

Default

Afstemmen op cultuur

lees het artikel op: www.boekman.nl

Default

Massa zoekt volk

Massa zoekt volk, door Sofie Mulders (15-01-2014) in De Morgen. Schwalbe zoekt massa toont de tweestrijd die schuilgaat in de mens. Enerzijds de euforie die een individu kan voelen op het moment dat het opgaat in de menigte, bij een concert, een bedevaart of een demonstratie. Anderzijds de angst voor de ongecontroleerde kracht van de massa. Schwalbe zoekt massa gaat over het verglangen en de angst om onderdeel te zijn van een groot geheel. Een voorstelling die sterk leunt op het concept van publiekparticipatie en co-creatie.

Lees het artikel op: www.kaaitheater.be

Default

De oversteek

De Oversteek – Geslaagde en gelaagde ontmoeting, door Joost Ramaer (12-02-2014) in De Theaterkrant. Een theatergezelschap van makers uit verschillende culturen en verschillende disciplines. Zina’s repertoire bestaat uit levensverhalen van wijkbewoners, het podium is soms de straat in de wijk en soms het traditionele theaterpodium.

Lees het artikel op: www.zinaplatform.nl

Default

Slapen op het Schouwburgpodium

Slapen op het Schouwburgpodium, door Joke Beeckmans (18-02-2014) in NRC Handelsblad. Een vooraanstaand voorbeeld van Nederlands participatietoneel. Slapen in de Stadsschouwburg met wijkbewoners die aan een toneelproject van Adelheid Roosen meedoen.

Lees het artikel op: www.zinaplatform.nl

Default

Nieuwbouw Spuiforum definitief van de baan

Nieuwbouw Spuiforum definitief van de baan, door Anouk Leeuwerink (17-06-2014), in De Theaterkrant. De omstreden nieuwbouw van het Haagse cultuurpaleis Spuiforum vind een nieuwe vorm dat zich breder gaat inzetten op de integrale gebiedsontwikkeling rondom het Spui. Een plek waar verschillende sociaal, culturele en economische functies bij elkaar komen en waar de financiering en het ondernemerschap wordt gedeeld door gemeente en markt.

Lees het artikel op: www.theaterkrant.nl

Default

The City is a Stage

The City is a Stage: Innovation Beyond the Theatre Space, door Sarah Courtney (2012), University of Wellington. Wellington kampt momenteel met podia die maar beperkt de wensen van het publiek bedienen. Een onderzoek naar het ontwikkelen van multifunctionele culturele podia die streven naar het creëren van stedelijke ruimtes die beter op de wensen en benodigdheden van het publiek aansluiten. (Engels)

Lees het artikel op: researcharchive.vuw.ac.nz

Social Impulse of Multimodal and Public Mixed Use Projects

Social Impulse of Multimodal and Public Mixed Use Projects, door Ton Venhoeven (2012). VerhoevenCS doet onderzoek en voert architectonische en stedenbouwkundige projecten uit. Het bureau werkt actief aan het verbeteren van sociale cohesie in stedelijke gebieden. Door ervoor te zorgen dat publieke ruimtes en gebouwen meerdere sociale en culturele functies vervullen is het mogelijk contact en culturele ontmoetingen te stimuleren, maar ook duurzame financieringsmodellen te ontwikkelen. (Engels)

Lees het artikel op: venhoevencs.nl

Transparency and Public Participation in the Federal Rulemaking Process

Transparency and Public Participation in the Federal Rulemaking Process, door Cary Coglianese et al. (2009). Transparantie en co-creatie is niet alleen van belang in het maakproces van kunst en goederen. Ook op het gebied van overheidsbeleid wordt er een intensere vorm van democratisering gebruikt om plannen en besluiten te legitimeren. (Engels)

Lees het artikel op: scholarship.law.upenn.edu

Authenticity in Culture, Self, and Society

Authenticity in Culture, Self, and Society, door Phillip Vannini en J. Patrick Williams. (2009) Wat is authenticiteit in de 21ste eeuw, en wat betekent het voor onze economie en huidige sociaal-culturele landschap.

Lees het artikel op: www.ashgate.com

Default